มาร์ก คาร์นีย์ นายกรัฐมนตรีแคนาดา กล่าวว่า แคนาดายังคงเคารพและปฏิบัติตามพันธกรณีภายใต้ข้อตกลงการค้า สหรัฐฯ–เม็กซิโก–แคนาดา (USMCA) ซึ่งรวมถึงข้อผูกพันที่จะไม่แสวงหาความตกลงการค้าเสรีกับประเทศที่มีสถานะเป็น “Non-Market Economy” หรือมีระบบเศรษฐกิจที่ไม่อิงกับกลไกตลาด คำขู่เรื่องการขึ้นภาษีครั้งใหม่ของประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ สะท้อนสัญญาณการยกระดับความตึงเครียด ก่อนที่สหรัฐฯ แคนาดา และเม็กซิโก จะเข้าสู่กระบวนการทบทวนข้อตกลงการค้า USMCA ซึ่งคาดว่าจะเต็มไปด้วยการต่อรองและแรงกดดันยาวนานหลายเดือนในปีนี้ คำกล่าวของผู้นำแคนาดามีขึ้นเพื่อตอบโต้ท่าทีของประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ ของสหรัฐฯ ที่ขู่ว่าจะเรียกเก็บภาษีนำเข้าในอัตรา 100% กับแคนาดา หากแคนาดาทำข้อตกลงการค้ากับจีน โดยคาร์นีย์ยืนยันว่า แคนาดาไม่มีความตั้งใจจะทำความตกลงการค้าเสรีกับจีนหรือประเทศที่มีสถานะดังกล่าวแต่อย่างใด พร้อมระบุว่า สิ่งที่แคนาดาดำเนินการร่วมกับจีน เป็นเพียงการแก้ไขปัญหาบางประการที่สะสมมาตลอดช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมาเท่านั้น ไม่ใช่การเดินหน้าความตกลงการค้าเสรีฉบับใหม่ นอกจากนี้ ยังกล่าวว่า นโยบายของแคนาดาในหลายภาคส่วน อาทิ ยานยนต์ไฟฟ้า (EV) ภาคเกษตร และผลิตภัณฑ์ประมง กำลังเป็นการย้อนกลับไปสู่แนวทางเดิม โดยเพิ่มมาตรการคุ้มครองมากขึ้น ทั้งนี้ คาร์นีย์เพิ่งเดินทางเยือนจีนเมื่อต้นเดือนที่ผ่านมา โดยมีเป้าหมายเพื่อกระจายความเสี่ยงด้านการค้า และแก้ไขปัญหาภาษีกับจีน ซึ่งถือเป็นคู่ค้ารายใหญ่อันดับ 3 ของแคนาดา ขณะเดียวกัน สก็อตต์ เบสเซนต์ รัฐมนตรีคลังสหรัฐฯ กล่าวว่า ยังมีความเป็นไปได้ที่สหรัฐฯ จะเรียกเก็บภาษีนำเข้า 100% หากแคนาดาทำข้อตกลงการค้าเสรีกับจีน โดยระบุว่า “หากพวกเขาเดินหน้าไปไกลกว่านั้น และหากเราเห็นว่าแคนาดาเปิดทางให้จีนทุ่มตลาดสินค้า” ขณะเดียวกัน ในแถลงการณ์แยกต่างหาก สถานเอกอัครราชทูตจีนประจำแคนาดาระบุว่า จีนพร้อมทำงานร่วมกับแคนาดาเพื่อดำเนินการตามฉันทามติที่ผู้นำของทั้งสองประเทศได้บรรลุร่วมกัน และผลักดันความเป็นหุ้นส่วนเชิงยุทธศาสตร์ระหว่างจีนและแคนาดาให้คืบหน้าต่อไป 
การข่มขู่ขึ้นภาษีรอบใหม่ของประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ครั้งนี้ ส่งสัญญาณถึงการยกระดับความตึงเครียดตั้งแต่เนิ่น ๆ ในเกมการเมืองโดยใช้การค้ากดดัน ที่คาดว่าจะยืดเยื้อนานหลายเดือน ระหว่างสหรัฐฯ แคนาดา และเม็กซิโก ก่อนที่ทั้ง 3 ประเทศจะเริ่มกระบวนการทบทวนความตกลงการค้าร่วมกันในปีนี้ โดยโดมินิก เลอบลองก์ รัฐมนตรีที่รับผิดชอบด้านการค้ากับสหรัฐฯ ของแคนาดา ออกมาปฏิเสธทันที โดยยืนยันว่า “ไม่มีการเดินหน้าทำความตกลงการค้าเสรีกับจีน” แต่อย่างใด พร้อมระบุว่า ข้อตกลงซึ่งคาร์นีย์ทำไว้กับประธานาธิบดีสี จิ้นผิง ของจีน เป็นเพียงการแก้ไขข้อพิพาทด้านภาษีเท่านั้น และย้ำว่าความสัมพันธ์สหรัฐฯ-แคนาดาเป็น “หุ้นส่วนที่โดดเด่น” ข้อตกลงจีน-แคนาดา ที่ประกาศเมื่อวันที่ 16 ม.ค. กำหนดให้จีนลดภาษีนำเข้าสินค้าอาหารจากแคนาดา ขณะที่แคนาดาจะยกเลิกภาษีนำเข้า 100% เพื่อเปิดทางให้ผู้ผลิตจีนส่งออกรถยนต์ไฟฟ้าเข้าสู่แคนาดาได้สูงสุดปีละ 49,000 คัน ซึ่งไม่ถึง 3% ของตลาดรถยนต์ใหม่ในแคนาดา แม้ถ้อยแถลงของประธานาธิบดีทรัมป์ จะมุ่งไปที่การผ่อนคลายภาษีระหว่างแคนาดากับจีน และเกิดขึ้นในช่วงที่คาร์นีย์ได้รับความสนใจในเวทีโลกจากสุนทรพจน์ที่เมืองดาวอส เกี่ยวกับการยืนหยัดต่อต้านมหาอำนาจ แต่หลายฝ่ายมองว่านี่คือสัญญาณเตือนถึงกาตอบโต้ที่ดุเดือดก่อนการทบทวนข้อตกลง USMCA โดยนักเศรษฐศาสตร์ส่วนใหญ่คาดว่า การเจรจาจะลงเอยในเชิงบวก แต่คำขู่ของทรัมป์ได้เพิ่มความไม่แน่นอนเข้ามา นักวิเคราะห์จาก Manulife Investment Management ระบุว่า “สิ่งที่เกิดขึ้นชัดเจนว่าเป็นการเพิ่มความเสี่ยงด้านลบต่อการเจรจาการค้าระหว่างสหรัฐฯ กับแคนาดาที่กำลังจะเกิดขึ้น” แคนาดาถือว่ามีความเปราะบางเป็นพิเศษ เนื่องจากการส่งออกไปสหรัฐฯ คิดเป็นสัดส่วนสูงของเศรษฐกิจ ซึ่งภาษีเฉพาะอุตสาหกรรมที่ทรัมป์ประกาศเก็บสำหรับการนำเข้ารถยนต์ เหล็ก อะลูมิเนียม และไม้จากแคนาดา กำลังกระทบภาคธุรกิจอย่างหนัก แม้ว่าสินค้าจำนวนมากยังได้รับการยกเว้นภาษีหากส่งออกภายใต้ข้อตกลง USMCA อย่างไรก็ตาม การยกเว้นดังกล่าวกำลังตกอยู่ในความเสี่ยง เนื่องจากข้อตกลงต้องผ่านการทบทวนภาคบังคับในปีนี้ ทั้งนี้ นักวิเคราะห์เตือนว่า หากสูญเสียการยกเว้นดังกล่าว ภาษีที่แท้จริงต่อการส่งออกไปสหรัฐฯ อาจพุ่งสูงเกินระดับ 5–7% ที่นักเศรษฐศาสตร์ประเมินไว้ในปัจจุบัน ซึ่งจะเป็นผลกระทบที่รุนแรงต่อแคนาดา ที่มา Reuters และ Bloomberg 
| 
